Pieczenie w jamie ustnej – jakie mogą być przyczyny?

Przyczyn pieczenia w jamie ustnej może być naprawdę wiele. Możemy wśród nich wyróżnić zarówno choroby jamy ustnej, jak i schorzenia ogólnoustrojowe. Za suchość w jamie ustnej i pieczenie języka często odpowiadają chociażby grzybice, zapalenia jamy ustnej, cukrzyca, choroba refluksowa, czy afty. Zdarza się również, że pieczenie stanowi skutek uboczny przyjmowania niektórych leków. Jak poradzić sobie z pieczeniem w jamie ustnej, i w jaki sposób zdiagnozować jego przyczyny?

Pieczenie w jamie ustnej – charakterystyka i objawy

Pieczenie w jamie ustnej może powodować spory dyskomfort w codziennym funkcjonowaniu. Co więcej, oprócz samego pieczenia, często wiąże się także ze szczypaniem, kłuciem, czy występującym okresowo bądź regularnie przewlekłym, przeszywającym bólem. Opisane objawy mogą obejmować nie tylko wnętrze jamy ustnej, czyli język, podniebienie czy policzki, ale również wargi i okolice ust.

Zasadniczo najczęściej mamy jednak do czynienia z pieczeniem błony śluzowej, które powstaje na skutek jej uszkodzenia wywołanego czynnikami mechanicznymi bądź chemicznymi. Nierzadko za podrażnienia śluzówki odpowiada refluks żołądkowo-przełykowy; wszystko z uwagi na fakt, że sok żołądkowy, przechodząc w górne partie odcinka pokarmowego, podrażnia przełyk. Szczególnie narażone na pieczenie w jamie ustnej są osoby cierpiące na różnego rodzaju grzybice (jak chociażby kandydoza czy drożdżyca), suchość w jamie ustnej, czy zapalenia.

Kłopot pieczenia w jamie ustnej określa się w terminologii medycznej jako BMS (burning mouth syndrome), innymi słowy zespół pieczenia jamy ustnej. Podręczniki medyczne charakteryzują go jako przewlekły, występujący w jamie ustnej dyskomfort, objawiający się pieczeniem, bólem, suchością czy utratą smaku. Przeciętnie BMS utrzymuje się od czterech do sześciu miesięcy, częściej występuje u kobiet niż mężczyzn.

Przyczyny pieczenia w jamie ustnej

Wiecie już, że przyczyny pieczenia w jamie ustnej mogą być naprawdę zróżnicowane – po części nakreślono je już wyżej. U ich źródła należy doszukiwać się zarówno chorób jamy ustnej, jak i tych ogólnoustrojowych. Najczęstszą przyczynę pieczenia w jamie ustnej stanowi:

  • zapalenie jamy ustnej – według specjalistów, to najczęstsze źródło problemu. Zapalenia błony śluzowej mogą mieć charakter wrzodziejący, alergiczny bądź wysiękowy;
  • suchość w jamie ustnej – również często występująca przyczyna kłopotów z pieczeniem, oprócz niej do pieczenia doprowadzają także wszystkie czynniki wiążące się z brakiem odpowiedniego nawilżenia śluzówki;
  • choroby grzybicze jamy ustnej – wśród nich najczęściej mamy do czynienia z kandydozą oraz drożdżycą, powodują pojawianie się na języku nieestetycznego nalotu, wywołują ból i pieczenie;
  • afty – małe owrzodzenia, które okresowo mogą występować w jamie ustnej. Nie tylko powodują pieczenie, ale wiążą się z bólem, który może nawet utrudniać jedzenie;
  • alergie kontaktowe;
  • dysfunkcje narządów żucia;
  • niewłaściwie dobrana proteza zębowa.

Pieczenie w ustach a choroby ogólnoustrojowe

Jest wiele chorób ogólnoustrojowych, które mogą prowadzić do występowania pieczenia w jamie ustnej, co oznacza, że zlokalizowanie źródła problemu niekiedy okazuje się niezmiernie trudne. Z uwagi na ten fakt, warto byśmy ze swoim kłopotem udali się do doświadczonego, renomowanego specjalisty. Szczypanie języka i pieczenie w jamie ustnej może się wiązać z następującymi czynnikami ogólnoustrojowymi:

  • cukrzycą,
  • refluksem przełyku,
  • niedoczynnością tarczycy,
  • niedoborem witaminy B,
  • chorobą tkanki łącznej (zespół Sjorgena, toczeń rumieniowaty układowy),
  • lękami i depresją,
  • zaburzeniami hematologicznymi,
  • niektórymi lekami.

Co ciekawe, wyjątkową skłonność do pieczenia w jamie ustnej mają również kobiety znajdujące się w okresie menopauzalnym bądź okołomenopauzalnym. Wszystko dlatego, że w okresie menopauzy dochodzi do obniżenia poziomu progesteronu oraz estrogenu, co bezpośrednio odbija się na zdrowiu kobiet. Ich odporność się osłabia, stają się one bardziej podatne na zakażenia jamy ustnej, nadwrażliwość zębów, wykazują też większą skłonność do próchnicy. Kobiety w okresie menopauzalnym produkują także mniej śliny, czego konsekwencję może stanowić suchość w jamie ustnej i pieczenie języka.

Jak leczyć pieczenie w jamie ustnej?

Leczenie pieczenia w jamie ustnej zaczyna się przede wszystkim od ustalenia przyczyn wystąpienia tego niekomfortowego stanu. Najczęściej źródła kłopotu poszukuje się drogą eliminacji: lekarz najpierw ogląda błonę śluzową pacjenta, i jeśli nie dostrzega na niej żadnych niepokojących zmian, wdraża leczenie przeciwgrzybicze. Jeśli to nie pomaga, przeprowadzane są bardziej precyzyjne badania, takie jak ogólne badanie krwi, poziomu glukozy, czy badania hormonalne tarczycy.

Dalszy brak efektów skłania specjalistę do podjęcia kolejnych kroków, w tym przeprowadzenia testów alergicznych, badania mikrobiologicznego, czy również testów sprawdzających poziom wydzielania się śliny. Na etapie diagnozowania problemu, lekarz pozostaje w ciągłym kontakcie z pacjentem, starając się ustalić jego nawyki żywieniowe, stan emocjonalny, czy inne nękające go dolegliwości, gdyż wszystkie te czynniki mogą mieć niebagatelny wpływ na występowanie pieczenia i bólu w jamie ustnej.

Po zlokalizowaniu źródła problemu, specjalista wdraża leczenie pozwalające go wyeliminować. W przypadku gdy pieczenie w jamie ustnej jest spowodowane chociażby chorobami na tle psychicznym, konieczna w terapii bywa współpraca z psychologiem czy psychiatrą.

Pieczenie w jamie ustnej – jakie mogą być przyczyny?

Mirosław Fojut

Lekarz specjalista, pasjonat rynku szczoteczek elektrycznych oraz towarzyszących im innowacji. Jestem autorem artykułów dotyczących nie tylko mojego zawodu, czyli chorób jamy ustnej i zębów, ale także tych bardziej „na luzie”, o tym, co w dentystycznej trawie piszczy. Śledzę na bieżąco nowinki dentystyczne od Ameryki po Chiny, aby móc dzielić się swoją wiedzą nie tylko ze swoimi pacjentami, ale też Wami, czytelnikami. Żywię tym samym nadzieję, że moi koledzy po fachu również zaczną się otwierać na innowacje po zapoznaniu się z nimi i wprowadzać nowatorskie metody leczenia do polskich gabinetów.
Back to top button