Szukaj szczoteczki

Szyna zgryzowa

Szyny zgryzowe są zazwyczaj stosowane w leczeniu zachowawczym schorzeń skroniowo-żuchwowych. Czasami korzysta się z nich także wtedy, gdy pragniemy postawić odpowiednią diagnozę. Warto mieć świadomość, że nierzadko stosuje się je samodzielnie, a innym razem są jednym z kilku sposobów lecenia określonego problemu. Należy zaznaczyć, że szyny zgryzowe wpływają różnorodnie na narząd żucia. Oznacza to, że ich oddziaływanie może uwidaczniać się poprzez zmianę kontaktów zwarciowych spowodowanych powierzchnią szyny. Może zdarzyć się także tak, że szyna spowoduje przemieszczenie żuchwy, co prowadzi do zmiany pozycji wyrostka kłykciowego w dole stawowym. Należy także podkreślić, że stosowanie szyny zgryzowej w jej pionowym wymiarze może zostać wykorzystane do rozciągnięcia mięśni uczestniczących w żuciu spożywanych pokarmów. Kolejną z funkcji noszenia szyn zgryzowych jest wyrównywanie przeszkód zwarciowych, wywoływanie równomiernego rozkładu sił zgryzowych, niedopuszczanie do ścierania się zębów, minimalizowanie natężenia parafunkcji, przyczynianie się do odprężenia mięśni, umacnianie lub zmienianie usytuowania krążka stawowego. Jak widzimy, korzyści płynące z korzystania z tego rozwiązania są ogromne. By jednak była ona skuteczna, musi zostać odpowiednio dobrana. W tym celu wykonuje się badania kliniczne i badania dodatkowe, które pozwolą stworzyć indywidualnie dopasowaną szynę zgryzową.

 

szynaNajczęściej szyny zębowe wykonuje się wtedy, gdy pacjent cierpi na bruksizm, czyli zgrzytanie zębami. Wiele osób nie zdaje sobie sprawy z tego, że problem ich dotyczy. Zazwyczaj zębami zaczynamy zgrzytać w sytuacjach stresujących lub podczas snu. Wynika z tego, ze robimy to nieświadomie. Jeśli nikt w naszym otoczeniu tego nie zaobserwuje, możemy przez lata zmagać się ze skutkami bruksizmu szukając wytłumaczenia odczuwanych dolegliwości w różnych miejscach, bez powodzenia. Zgrzytanie zębami może powodować: problemy z kręgosłupem, wzrokiem, słuchem, a także częste bóle głowy, nie mówiąc o tym, ze odpowiada za ścieranie się szkliwa, co znacznie osłabia uzębienie. Poza tym wpływa negatywnie na stan naszych dziąseł, gdyż prowadzi do zaniku przyzębia, krwawienia, przygryzania policzków i języka.

Szyny zgryzowe – stosowanie

Musimy zdać sobie sprawę, że każdy rodzaj szyny, niezależnie od tego czy jest ona standardowa czy wykonana z uwzględnieniem indywidualnych potrzeb pacjenta, można nosić wyłącznie tymczasowo. Okres ten nie powinien wynosić więcej niż 2-3 tygodnie. Kiedy ten czas się skończy, należy włączyć do leczenia właściwą szynę leczniczą, gdyż prace nad nią powinny już zostać zakończone. Szczególnie ważnym jest, by do tego zalecenia stosować się, jeśli nosimy szyny miękkie i szyny pokrywające część łuku zębowego. Dlaczego to takie ważne? Ano dlatego, że wyjątkowo szybko i łatwo tracą one swoje właściwości, jeśli tylko zostaną wystawione na działanie czynników zewnętrznych. Istnieje także inny powód stojący za tym, że szynę zgryzową należy wymienić. Jest nim to, że szyny nie kontaktują równomiernie z zębami łuku przeciwstawnego przez co mogą przyczynić się do przemieszczania się zębów, ich wychylania oraz biernego wyrzynania. Musimy mieć świadomość, że wszystkie wymienione nieprawidłowości mogą nasilać się, kiedy korzystamy z szyny w sposób intensywny lub gdy tego nie konsultujemy ze specjalistą, co oznacza brak kontroli dla naszych poczynań. W takich wypadkach możemy doprowadzić do pogorszenia stanu naszego uzębienia.

Szyny zgryzowe – podział

Szyny zgryzowe można podzielić biorąc pod uwagę sposób ich działania, co dość często się robi. Bardzo często spotkamy się z szynami stabilizacyjnymi, nazywanymi również relaksacyjnymi. Stosuje się je wtedy, kiedy u pacjenta występują parafunkcje zwarciowe lub zwiększone napięcie mięśniowe, a także podczas wczesnego etapu leczenia schorzeń skroniowo-żuchwowych. Warto zaznaczyć, że nie bez powodu nazywa się je relaksacyjnymi. Nazwa bierze się stąd, że rzeczywiście przyczyniają się do odprężenia mięśni żucia i odciążenia stawów. Poza tym mogą posłużyć do diagnozowania dolegliwości dotykających jamę ustna pacjenta. Dzięki nim będziemy w stanie rozpoznać, czy problem ma źródło w stawie czy w mięśniach. Szyny stabilizacyjne możemy dostać w kilku wariantach: twardym, miękkim, pokrywającym cały łuk zębowy lub jedynie wyodrębnioną grupę zębów.

 

Co do pierwszego z wymienionych rodzajów, to zaliczyć możemy do niego stabilizacyjną szynę zgryzową typu Michigan oraz dolną szynę akrylową. Do szyn miękkich należą wszystkie te, które zostały zrobione z adapty, a także elastyczne szyny zgryzowe, takie jak na przykład Scandia Dental HB czy Gelax. Co ciekawe, jako szyna pokrywająca cały łuk zębowy może zostać wykorzystana stabilizująca szyna zgryzowa typu Michigan, dolna szyna zgryzowa lub elastyczna szyna zgryzowa. Z kolei do szyn pokrywających określoną grupę zębów zaliczyć można deprogramator, interceptor oraz przednie plateau. Należy zaznaczyć, że wszystkie szyby stabilizacyjne tworzy się według ściśle określonych standardów. Muszą one zostać wykonane w pracowni tak, by były indywidualnie dopasowane do budowy zgryzu i potrzeb pacjenta.

Szyny zgryzowe relaksacyjne

Jak już pisaliśmy, wyróżniamy kilka rodzajów szyn zgryzowych. Jednym z nich są szyny relaksacyjne wykonane z twardych materiałów. Zwykle używa się do tego tworzywa akrylowego. Cały proces tworzenia odbywa się w pracowni protetycznej, gdzie szyny zostają wykonane tak, by były dostosowane w pełni do indywidualnych potrzeb pacjentów. Takie szyny to pewna wariacja szyny Michigan, czyli takiej, którą stanowi szyna górna obejmująca zęby szczęki. Ma ona płaską powierzchnię oraz prowadzenie kłowe. Z kolei twarda szyna zgryzowa pokrywa cały górny lub dolny łuk zębowy. Co ważne, jej powierzchnia jest płaska i posiada wielopunktowe kontakty z zębami przeciwstawnymi i prowadzeniem kłowym. Kiedy zęby są leczone przy jej użyciu, pacjent i specjalista, który się nim opiekuje, musi zadbać, aby żuchwa znajdowała się w pozycji centralnej. Wynika to z tego, że takie ustawienie jest najlepsze dla pracy stawu skroniowo-żuchwowego.

 

Część specjalistów podkreśla, że ten rodzaj szyny powinien być wykonany w granicy szpary zgryzowej. Musimy jednak uświadomić sobie, że skuteczność leczenia może zależeć przede wszystkim od zakresu w jakim jest odwodzona żuchwa. Z tego powodu tak ważnym jest, by była odpowiednio dopasowana do zgryzu pacjenta. Dzięki temu, że na szynie zgryzowej są utworzone wielopunktowe kontakty zwarciowe oraz prowadzenie kłowe, ma działanie relaksacyjne. Odwzorowuje bowiem optymalne zwarcie.

Mirosław Fojut Administrator

Lekarz specjalista, pasjonat rynku szczoteczek elektrycznych oraz towarzyszących im innowacji. Jestem autorem artykułów dotyczących nie tylko mojego zawodu, czyli chorób jamy ustnej i zębów, ale także tych bardziej „na luzie”, o tym, co w dentystycznej trawie piszczy. Śledzę na bieżąco nowinki dentystyczne od Ameryki po Chiny, aby móc dzielić się swoją wiedzą nie tylko ze swoimi pacjentami, ale też Wami, czytelnikami. Żywię tym samym nadzieję, że moi koledzy po fachu również zaczną się otwierać na innowacje po zapoznaniu się z nimi i wprowadzać nowatorskie metody leczenia do polskich gabinetów.

social media
Sending
Ocena czytelników
5 (1 vote)